ŞEHİR PLANLAMA

DERSLER

CP 509 PLANLAMA KURAMI (3-0) 3
Planlama kuramının ve yöntemlerinin ortaya çıkışları ve yapısal tartışması. Kentsel yapının ve planlama kuramının gelişmesini etkileyen ekonomik, politik ve sosyal faktörler.
CP 591 ARAŞTIRMA SEMİNERİ* (0-3) 0 KREDİSİZ
Ders, iki ana bölümden oluşur. Birinci bölümde kentsel toplumsal araştırmalarda farklı kuramlar perspektifler yaklaşımlar ve kavramlaştırmalardan yola çıkarak niceliksel niteliksel ve çoğulcu metodolojiler ele alınır. İkinci bölümde ise güncel kentsel toplumsal meseleler ile ilgili araştırma tasarımları ve yöntemleri üzerine örnek uygulamalı çalışmalar yapılır. Uygulama çalışmaları ve sunuş metinleri hazırlama sırasında ortaya çıkabilecek etik sorunlar somut örnekleri ile incelenir.
  SEÇMELİ DERS (X2) (3-0) 3
CP 8XX
UZMANLIK ALANI ÇALIŞMALARI
(8-0) KREDİSİZ

*Bütün Yüksek Lisans öğrencileri, Araştırma Semineri dersini 4. yarıyılın sonuna kadar almak zorundadır.

CP 502 ŞEHİR PLANLAMA STÜDYOSU (2-6) 5
Stüdyo hocası yönetiminde, bireysel ya da grup olarak, arazi kullanım, ulaşım, kamu servis alanları, alt-yapı sistemleri ve sosyal yapı ile ilgili konularda projeler üretilecektir.
CP 708 KENT KURAMI (3-0) 3
Bu ders, kent planlaması doktora öğrencileri için geliştirilmiştir. Öğrencileri, geniş bir çerçeveye yayılmış kent kuramlarıyla tanıştırmak amaçlanmaktadır. Kuramlar burada, kentin farklı mekansal ölçeklerde nasıl geliştiğine ve “çalıştığına” dair açıklamalı ve eleştirel yaklaşımlar olarak ele alınmıştır. Bu derste ele alınan kuramlar, ekonomik ve politik ekonomi yaklaşımlarından post-kolonist, kültürel ve feminist yaklaşımlara kadar çeşitlilik göstermektedir. Vurgularındaki farklılıklara rağmen, bu kuramlar çoğu sosyo-mekansal yapı ve süreçlerin nasıl gelişerek kenti şekillendirdiği ve etkilediğiyle ilgilenir. Bu araştırmalarında, birbiriyle etkileşim içinde olan ve ekonomi, siyaset ve kültürel sistemlerin yerel, ulusal ve dünya ölçeğindeki gelişimlerine bakarlar.  Bu ders kent kuramlarını karşılaştırılmalı olarak ve tarihsel gelişim sırasıyla incelerken, ayrıca bu kuramların doğdukları tarihsel süreçlere de değinecektir.
  SEÇMELİ DERS (X2) (3-0) 3
CP 500 YÜKSEK LİSANS TEZİ (0-1) KREDİSİZ
CP 8XX UZMANLIK ALANI ÇALIŞMALARI (8-0) KREDİSİZ

Toplam kredi (en az): 23

Toplam kredili ders sayısı (en az): 7

CP 521 KENTLERİN EKONOMİK YAPISI (3-0) 3
Mikroekonomik kavramlara ve analize giriş. Arz ve talep analizleri, bireysel davranış teorisi, rekabet ve tekelci ekonomik ortamlar, refah ekonomisi. Fayda ve maliyetin ekonomik içeriği, tüketici ve üreticilerin artı ürünleri, gölge fiyatlar ve piyasa değeri olmayan fayda ve maliyetlerin değerlendirilmesi. Fiyatlandırma politikaları ve yatırım kuralları. Gelişmiş, gelişmekte olan ve az gelişmiş ülkelerden örnekler.
CP 523 ALTYAPI SİSTEMLERİNİN EKONOMİK VE FİNANSAL ANALİZLERİ (3-0) 3
Arz ve talep. Altyapı sistemlerinin pazar yapıları. Yatırım maliyetleri, işletme maliyetleri, optimizasyon modelleri. Verimlilik kavramı; yatırımda verimlilik, işletmede verimlilik. Finansman teknikleri, projenin mühendislik ve yapım yönetimi. Proje değerlendirmesi ve karmaliyet analizleri.
CP 525 PLANLAMADA KARAR VERME YAKLAŞIMLARI (2-2) 3
Bu ders öğrencilere planlamada karar verme yaklaşımları konularında sistemli bir yaklaşım kazandırma amacıyla hazırlanmıştır. Aynı zamanda bu ders, stratejik planlama ve stratejik seçim yaklaşımına yönelik detaylı çalışmalar içermektedir.
CP 527 STATİK OPTİMİZASYON VE KARAR TEKNİKLERİ (4-0) 4
Doğrusal Programlama, Karışık Tam Sayı Programlaması, Kısıtlı ve Kısıtsız matematiksel Optimizasyon, En Kısa Yol Algoritmaları, Kuyruk Modeli, Karar Teorisi.
CP 535 TOPLU TAŞIMA SİSTEMLERİ İŞLETİMCİLİĞİ (2-2) 3
Sistem işletim esaslarının, finansal (kar / zarar analizleri, para kaynakları), politikalar, yöneylem, tarife, teknoloji seçimi, yol hakkı olan ve trafikle karışık sistemler, güzergah belirleme, filo büyüklüğü ve işletme esasları, vb. teoriden pratiğe geçiş şeklinde öğrenciye sunulduğu bir ders. Belediye işbirliğinde çalışma alanı belirlendikten sonra, işlik ve seminer türünde bir çalışma.
CP 552 KONUT VE ARSA POLİTİKASI (3-0) 3
Merkezi yönetimin konut ve arsa politikası nasıl oluşur; politik, sosyal,ekonomik, fiziksel, teknolojik, ideolojik, boyutları, tamamlayıcıları nelerdir? Politika oluşturmada alternatif açıklamalar. Diğer ülkelerle karşılaştırmalı olarak, Türkiye’deki konut ve arsa politikasına ağırlık verilmesi.
CP 554 POSTMODERN ŞEHİRCİLİK VE PLANLAMA (3-0) 3
1980′lerin sonlarında kentsel alanlarda baş gösteren değişiklikler kentsel alanlarda yeni bir mekansal yapılanmayı açımlayan teorik tartışmaların oluşumunu beraberinde getirmiştir. Bu dersin amacı kentsel alanlardaki mekansal dönüşümleri nedenleyen faktörleri incelemektedir. Bu amaçla da politika-ekonomik dönüşüm; modernite ve postmodernite; kentsel form, mimari ve kentsel tasarım; postnodernite ve planlamanın durunu; plancının karışık durumu; sosyal durum belirleyici olarak mekanın rolü; postmodern kentsel mekanlar derste işlenecek konular olacaktır.
CP 555 ÇEVRE ETİĞİ (2-2) 3
Bu ders çere etiği ile ilgili konuları geniş kapsamlı bir şekilde içermektedir. İncelenecek konular çevre planlaması için alternatif etik çerçeveler (yararcı biosentrik ve ekosentrik etik) gelecek kuşaklara olan sorumluluklarımız, doğal dünyaya ve hayvanlara karşı görevlerimiz ve dağılım eşitliği ve çevre adaletini içermektedir. Bunların çevre planlamaya uygulanması tartışılacaktır.
CP 561 UZAKTAN ALGILAMA VE GÖRÜNTÜ İŞLEME (2-2) 3
Bu ders öğrencilere uzaktan algılama ve görüntü işleme konularında sistemli bir yaklaşım kazandırmak amacıyla hazırlanmıştır. Ayni zamanda bu ders, kentsel ve kırsal alanların planlanmasındaki analiz çalışmalarında uzaktan algılama ve görüntü işleme teknikleri ile ilgili detaylı çalışmalar içermektedir. (Görüntülerin ve uzaktan algılanmış verinin doğası, uydu sistemleri, görüntü analizi ve işleme vb.)
CP 564 SU KAYNAKLARI (3-0) 3
Su arzı ve niceliksel hidroloji tekniklerine giriş. Yeraltı ve yüzey suyu kaynakları. Su arıtma tesislerinin tasarımı. Basınçlı borular ve açık kanallar. Su boru hatlarının, rezervuarların, ve dağıtım sistemlerinin tasarımı. İçme suyu arz sistemlerinin yapımı, işletimi ve yönetimi.
CP 571 COĞRAFİ BİLGİ SİSTEMİ VE UZAKTAN ALGILAMA TABANLI AFET YÖNETİMİ ÇALIŞMALARI (3-0) 3
Bu ders üç temel konuyu kapsamaktadır: Risk Haritası, Risk ve Hasar Görebilirlik Analizleri ve Tahliye Analizleri. Bu alanları anlamak için Coğrafi Bilgi Sistemi (CBS) tabanlı yazılımlar kullanılarak çeşitli mekansal analiz teknikleri ve uygulamaları kullanılacaktır. Bu dersin önemli bir kazancı yapılacak olan çalışmaların CBS tabanlı olarak farklı çalışmalarda kullanılması için imkan vermesidir. Böylece analizler ve sorgular sonrasında çıkan ürünler başka bir çalışmada da kullanılabilir. Bu dersin amacı karar verici olarak şehir plancılarının karar verme süreçlerinde CBS’ni ileri düzeyde ve karışık mekansal analiz ve sorgulamalar için kullanılmasını öğretmektir.
CP 505 PLANLAMA ARAŞTIRMA STÜDYOSU (4-4) 6
Ders üç ana bölümden oluşmaktadır. İlk bölüm öğrencileri kentleşme ve kentlerle ilgili temel kavramlar ve süreçlerle tanıştırırken ikinci bölüm kentleri şekillendiren ekonomik, sosyal ve politik süreçlerle odaklanarak bu süreçlerle kentsel gelişme arasındaki karmaşık ilişkiyi ortaya koymaktadır. Dersin son bölümü kentsel sorunları çözmek ve nitelikli mekânsal gelişme yaratmada kent planlamanın rolünü ortaya koymakta ve öğrencileri kent planlama ve mekânsal gelişme stratejileri geliştirme süreçleri ile tanıştırmaktadır. Ders, ders anlatımı, seminerler, sınıf içi grup çalışmaları ve yoğun alan çalışması gibi farklı yöntemlerle işleyecektir. İlgili haftanın konusu ile ilişkili haftalık ödevler ve öğrenci sunuşları bunların tamamlayıcısı olacaktır. Ders süresince öğrencilerin bireysel ve grup halinde çalışmaları beklenmektedir. 
CP 522 BÖLGESEK EKONOMİK BÜYÜME VE KALKINMA (3-0) 3
Bu dersin içeriği bölgesel ekonomik büyüme ve kalkınma modelleri ve bu modellerden geliştirilen ampirik çalışmalar üzerine kurgulanmıştır. Bu amaçla, tarihsel bir perspektif içinde dersin ilk yarısı büyüme teorilerinin incelenmesine ayrılmıştır. Daha sonra ise ampirik çalışmalar ele alınmıştır. Sırasıyla, ihracat odaklı büyüme modelleri ile başlayıp, Neo-Klasik Büyüme Modeli, İçsel Büyüme Modelleri ve Yeni Ekonomik Coğrafya Teorilerine değinilecektir. Dersin son 2-3 haftası ise deneysel bir yapıda  ve ülkeler üzerine yoğunlaşmış ampirik çalışmalara ayrılmıştır. 
CP 590 ŞEHİR PLANLAMADA ÖZEL KONULAR (3-0) 3
Planlamanın uzmanlık alanlarında belirlenmiş  özel konularda öğretim üyesi tarafından yönlendirilen grup çalışmaları (A) Ulaşım Planlaması; (B) Planlamada çevre konuları; (C) Kentsel politikalar ve mekansal gelişme; (D) Bölge planlaması; (E) Koruma Planlaması; (F) Planlama Kuramı.
CP 532 SAYISAL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ VE TASARIMI (2-2) 3
Bu dersin amacı öğrencilere şehir ve bölge planlama literatürüne özgü çalışmalarda kullanılan temel sayısal yöntemler konusunda bilgiler sağlamaktır. Ders, bu yöntemleri bölge ve kentsel araştırmalar bağlamında kavramsallaştırma, tanımlama, tasarlama, analiz etme ve uygulama kısımlarını içerir. Bu amaçla, sayısal yöntemler konusunda kuramsal bir altyapı oluşturup, birçok metodu kullanarak, uygulamalar sunmayı hedefler. Bu metodlar başlıca, örnekleme teknikleri anketler tek ve çok değişkenli varyans analizi ampirik dağılım fonksiyonları (kentsel fonksiyonları) Temel Bileşenler Analizi, kümeleme analizi (hiyerarşik ve hiyerarşik olmayan kümeleme) Correspondence Analizi ve Ayırma Analizinden oluşmaktadır. Bu konuların yanısıra, uygulamada bazı istatistik analiz yazılımlarının öğretilmesi planlanmıştır. Örneğin; SPSS, STATA ve Excel gibi programlar düşünülmüştür. 
CP 534 NİTELİKSEL ARAŞTIRMA YÖNTEMLERİ VE TASARIMI (3-0) 3
Ders, genel olarak toplumbilimlerinde, özel olarak da planlama ve kentsel tasarım alanlarında kullanılan niteliksel araştırmaları inceler. Yöntem sorununun daha kapsayıcı teorik ve kavramsal meselelere bağlı olduğu düşüncesinden hareketle, ders, toplumbilimlerindeki yöntemsel yönelimler ve felsefi konumlar arasındaki ilişkilerin eleştirel olarak ele alınması esasına dayanır. Yorumlama, etnografya, natüralist araştırma, söylem analizi, semiotik ve örnek vaka araştırmaları ve ilişkili araştırma teknikleri üzerinde durulur. Derse ayrıca, birincil niteliksel verinin bilgisayar programları ile niceliksel hale dönüştürülmesi ve analizi çalışmaları da dahil edilmiştir. 
CP 548 MEKAN DİZİMİ KURAMI VE UYGULAMALARI (2-2) 3
Mekan Dizim kuram ve yöntemlerinin öğrenmek ve tartışmak. Farklı analiz tekniklerini ve gözlemlerini öğrenmek. Depthmap yazılımını kullanarak, kentsel bir alan çalışması üzerinde farklı ölçümleri uygulayabilmek. Analiz sonuçlarını değerlendirmek ve mekan dizim literatürünün çerçevesinde tartışmak
CP 543 KÜLTÜR KİMLİK VE PLANLAMA (3-0) 3
Dersin içeriği planlama, kentçilik, tarih ve kültür arasındaki ilişkileri betimlemek; modernist ilerlemecilik ile kültürcü görüşün (iki temel pozisyon, geçmiş ve gelecek) karşıtlığını vurgulamak; İlerlemeci görüşün gelecek bakışı, evrensel aklın ve insanın modernitenin değişim motoru olduğu, insanın dünya ile olan problematik ilişkisinde bilim ve teknoloji vasıtasıyla çözüm bulacağını savunur. Buna karşın kültürcülüğün geçmişe dönük nostaljik bakış açısı, modernitenin sıradanlığının karşısına tarihi kentleri koyar. Bunlar tarihsel gelişmenin iki birbirini takip eden evreleri olarak değerlendirilebilir. Günümüzde “kültürel dönüşüm” olarak adlandırılan üçüncü evre ise bu önceki evrelerle ilişkili olmakla birlikte onları da aşan bir çeşitlilik, çok boyutluluk sunmaktadır.
Kültürel aktiviteler kentsel ve bölgesel ekonomide giderek artan bir önem arz etmektedir. Kültür ekonomileri bu karşılıklı etkileşimde çeşitli yaratıcı unsurlarla birleşerek yeni, geniş bir spektrum yaratmaktadır. Kentsel politikalar ve kent planlama ile ekonomik gelişme arasındaki bu artan etkileşim kentsel yeniden yapılanma, canlandırma, kentsel tasarım ve sosyal planlamada önemli sektörler haline gelmektedir. “Kültürel dönüşüm” gelecekteki kentsel değişmenin fark yaratan unsuru haline gelmiştir.
Öte yandan tarihi çevrelere ilgimiz yere özgü nitelik ve farklılıkların taşıyıcısı olmalarında, yerel kimliği, yerin karakterini oluşturmalarından kaynaklanmaktadır. Kentlerin tarihi çevrelerinin bir niteliği daha vardır; tarihi çevreler kıttır, sayıları giderek azalmakta ve nitelik kaybetmektedir. Bu nedenle bu dersin amacı kültür, kimlik, ve planlama arasındaki tüm bu dönüşümlerin geniş bir perspektif ve bakış açısıyla kavranılması ve tartışılmasına yöneliktir.

Bilimsel Hazırlık Ders Programı

© 2015 Şehir ve Bölge Planlama Bölümü